İnsanlarda cinsiyet, döllenme anında belirlenir. Meniyani sperm hem bir erkeğin, hem de bir dişinin doğumuna elverişli oran­da spermatozoit içerir. Bu nedenle cinsiyetin belirlenmesinde, hiç bir özel rolü olmayan yumurtanın bir “erkek” spermatozoit tarafından ne kadar döl­lenme şansı varsa, bir dişi spermatozoit tarafından döllenme şansı da o kadar­dır.

Biyolojinin kalıtım alanındaki ilerleme­lerinde, sirke sineği (drosofila) üzerin­de gerçekleştirilmiş olan deneylerin rolü büyüktür. Çok hızlı üreyen bu böceğin hücre yapısı basit, hatta bazı bez kaba bir biçimdedir. Bu nedenlerle kalıtım alanında çalışan bilim adamları araştırmalarını bu böcek üzerinde ger­çekleştirirler. Bu böcekle yapılan de­neyler kromozom oluşumunu ve cinsi­yetin belirlenmesinde önemli yeri olan öğelerin daha iyi tanınmasını sağlamış­tır. Çünkü cinsiyetin belirlenmesi olayı, sirke sineğinde, gelişmiş türlerde ve insanda aynı biçimde meydana gel­mektedir. Cinsiyetin, cinsin belirlen­mesi konusunda uzun yıllar kişisel fikirler ileri sürülmüş, bitip tükenme­yen tartışmalar yapılmıştır. Günümüz­de ise bu alanda, birçok kesin bilgilere ulaşılmıştır.

Normal insan hücrelerinin tümünün çekirdeklerinin içinde, kırk altı tane ince iplikçik vardır. Bunlara kromozom denilir. Bu kromozomların yirmi iki çifti birbirine benzer (bunlara otozom denilir). Geri kalan bir çifti ise, cinsiyet kromozomudur. Kadında cinsiyet kro­mozomları birbirlerinin aynıdır ve her biri X harfi ile belirtilir. Bu nedenle mikroskopla yapılan hücre incelemesi­nin sonucu, kadında 44 XX olarak belir­tilebilir. Erkekde ise, iki cinsiyet kro­mozomu birbirlerinden değişik nitelik­tedir. Biri kadının X kromozomunun aynıdır; buna karşılık öbürü ise daha küçüktür. http://www.hamilemiyim.net/ Bu küçük kromozom Y harfi ile gösterilir. Bu durumda, erkeğin hücre yapısı (karyotipi) 44 XY olarak belirtilir.

iki tane X kromozomuna sahip olan kadında, ikincisinin varlığı çekirdekte oulunan ve Barr cisimciği denilen özel bir çıkıntı ile belirlenir. Bu nedenle, bir kişinin “gerçek cinsiyetini” belirlemek için mikroskopla yapılan bir inceleme­de Barr cisimciğinin varlığını ya da yokluğunu tespit etmek yeterli olur. Cinsel organlarının doğuştan kusurlu bulunması nedeniyle bir kişinin cinsi­yeti üzerinde karar verebilmenin ola­nak dışı olduğu durumlarda, bu incele­me çok büyük yarar sağlar. Kromozom durumunun ortaya çıkarılmasından sonra uygun yönde ameliyat yapılarak bir düzeltme olanağı elde edilebilir

Bebekte baş büyüklüğü, baş çevresinin bir mezura yardımı ile ölçülmesi ile bulunabilir. Ölçüm, mezüra ile arkada başın en çıkıntılı noktasından,  önde iki kaş arasından geçirilerek yapılır.

Tabi ki bir bebeğin gelişimi, bütün bebeklerle aynı değildir. Aşağıda vereceğimiz kafa çevresi boyutları ortalama kafa çevresi boyutlarıdır. Bebeğin başı doğum öncesi ve doğum sonrası ilk aylarda beyinin büyümesine bağlı olarak büyür. Ve bebeğin doğumla birlikte en hızlı büyüyen organı baştır.

Bebeğin kafa büyümesi kafada bulunan ve bıngıldak adı verilen açıklıkların zamanla kapanması ile meydana gelir. Çocuk doğduğu zaman baş uzunluğunun boy uzunluğuna oranı 1/4′tür. http://www.hamilemiyim.net/ Vücut büyümesi ön plana geçtikçe bu oran küçülerek erişkinde 1/8′e iner. Do­ğumda baş çevresi yaklaşık 35 cm kadardır. Ortalama değerler 3. ayda 40,5 cm, 6. ayda 43 cm, 12. ayda 46 cm. Bundan sonraki yaşlarda baş büyümesi yavaştır. Şunu unutmamalıdır. Bu ölçümler her bebek için geçerli olmayabilir. Bebekte kafa büyümesinde genetik yani ailesel faktörler önemli rol oynamaktadır. Yani anne ve babası küçük bir kafa yapısına sahipse bebeğin söz konusu ölçülere sahip olması beklenemez.

ÖNEMLİ NOT: Bebeğin kafa ölçüleri, yukarıda verilen ölçülerden aşırı küçük (mikrosefali) veya aşırı büyük (makrosefali, megalensefali) sapmalar göstermesi durumunda bir çocuk doktoru ile iletişime geçmekte yarar vardır.

Her çiftin yeni doğacak çocukları için masumca bir cinsiyet tercihi olduğu bilinmektedir. Kiminin gönlünden “erkek” geçer, kimininse “kız“. Günümüzde ise bununla ilgili geliştirilmiş pek çok yöntem olduğu bilinmektedir. İşte bu yöntemlerden en çok tercih edilenleri yazımızda…

Günümüzde pek çok çift bebeklerinin cinsiyetini önceden belirlemek istemektedir. Bu konuda tarih boyunca kulaktan kulağa halk arasında anlatılan bazı teoriler ve değişik görüşler de vardır. Unutmamak gerekir ki bunların hiçbiri ispatlanmış veya tıbbi geçerliliği olan yöntemler değildir. http://www.hamilemiyim.net

Uzmanlar: “Şu an için dünya üzerinde bebeğin cinsiyetine yön vermek için rutin olarak kullanılan bilimsel bir metot bulunmamaktadır. Cinsiyet belirleme yöntemlerinin kesin bilimsel bir çerçevede uygulanması zaten doğru da değildir.” diyor ve günümüzde çiftlerin en çok uyguladığı cinsiyet belirleme yöntemlerini bizlere açıklıyor.

• BabyChoice–Materna yöntemi

İsviçre’deki Materna Laboratuarlarının birçok ülkede temsilcilikleri aracılığı ile dağıtımını yaptığı BabyChoice metodu ile tıbbi müdahale olmadan istenilen cinsten bebek http://www.hamilemiyim.net yapabilmenin doğal ve güvenli tek yolu sağlanmaya çalışılmaktadır. Bu yöntem, anne veya bebeği hiçbir riske sokmadan, pratik ve ekonomik bir yöntem olarak karşımıza çıkmaktadır.

Bu yöntemin çalışma prensibi ise; hücresel haberleşme konusunu inceleyen bilim adamları annenin yumurta zarındaki bazı reseptörlerin “X” veya “Y” kromozomu taşıyan spermleri dönem dönem kabul veya reddettiğini buldular. “X” kromozomlu spermin (kız çocuk), (+) artı ve “Y” kromozomlu spermin (erkek çocuk), (-) eksi yük taşıdığı ise çok önceden biliniyordu. Fransız bilim adamları daha da ileri gittiler ve yumurta zarındaki reseptörlerin elektrik yükünün annenin biyolojik saatine göre değiştiğini keşfettiler. Buna kutuplaşma dönemleri adını verdiler.

BabyChoice yöntemi prensibi özetle bu bilgiye dayanarak; annenin yumurta zarındaki reseptörlerin hangi günlerde “X” kromozomlu spermleri (kız), hangi günlerde “Y” kromozomlu spermleri (erkek) kabul edip diğerini reddedeceğini bulan metotdur. Çiftlerin, doğanın onlar için belirlediği günlerde kız veya erkek çocuk yapmalarını sağlar. 1997′den bu yana kullanıcıların başarı oranı %90 olmuştur. Hakkınızda vereceğiniz bilgiler analiz edilerek ve her biri 25 ayrı hayati parametre ile karşılaştırılır. BabyChoice ile hamilelik takvimi hazırlanır. BabyChoice metoduyla cinsiyeti ayarlamak, tamamen doğal bir yöntemdir. http://www.hamilemiyim.net

• Microsort–Ericcson yöntemi

Microsort-Ericcson yöntemi, kız bebeklerde %92, erkek bebeklerde ise %80 başarı oranı sağlamaktadır. Lazer ışınları ve komplike DNA formülleri kullanarak, sperm ayrıştıran bir cihaz yardımı ile kız bebek olmasını sağlayan X kromozomu taşıyan spermlerle, erkek bebek olmasını sağlayan Y kromozomu taşıyanları birbirinden ayırıp, elde edilen ayrılmış spermleri aşılama (suni dölleme) yöntemi ile anne adayına yerleştirerek gerçekleştirilen bir yöntemdir.

Genel olarak uygulaması zor ve pahalı bir yöntemdir. Uygulanırlığı zor olduğundan da çok daha az kullanılmaktadır. Bilmelisiniz ki bu yöntem için teknik ve yasal zorluklar vardır.

• Shettles metodu

Landrum Shettles adlı bir doktorun geliştirdiği, basit ve maliyetsiz olan bir yöntemdir. Amerika’da çok moda olan bu yöntem hakkında çok sayıda kitap ve makale de yazılmıştır. Çok kolay olan bu yöntemin uygulama prensibi, adetin belirli günlerinde ilişkiye girilmesine dayanmaktadır. Önemsenen nokta X kromozomu taşıyan spermlerin Y kromozomu taşıyanlara göre daha yavaş yüzmesi ve daha dayanıklı olmasıdır. Buna göre erkek çocuk için yumurtlamaya en yakın zamanda cinsel birleşme yapılmalıdır. Böylece hızlı Y kromozomu taşıyan spermler yumurtaya daha çabuk ulaşabilmekteler. Kız çocuğu için ise, yumurtlamadan 3 ile 5 gün önce cinsel birleşme yapılmalı ve sonra bir daha yapılmamalıdır. Böylece Y kromozomu taşıyan spermler ölür ve geriye X kromozomu taşıyan daha dayanıklı spermler kalır.

• Özetle:

- Bu teoriye göre yumurtlamadan 2 gün önce ilişkiye girilirse kız, yumurtlamadan sonra ilişkiye girilirse erkek olacağı iddia edilmektedir.

- Yine bu yönteme göre, yüzeysel ilişki ile kız, derin cinsel ilişki ile erkek olma ihtimali artmaktadır.

- İlişki sırasında kadın orgazm olmaz ise kız, orgazm olur ise erkek olma ihtimali yüksek olmaktadır.

• Kadınlar için diyet ve beslenme metodu

Rus genetik bilimciler, anne adayının beslenmesi ve yiyip içtiklerinin doğrudan bebeğin cinsiyetine etkilediğini iddia etmektedirler. Buna göre, bebek planlayan anne adayı tarafından hamilelikten en az 6 hafta önce başlanacak potasyum ve sodyum içeriği zengin besin (et, balık, sebze, çikolata, tuz) diyeti erkek çocuk ihtimalini arttırıyor.

Aynı şekilde kalsiyum ve magnezyum içeriği çok zengin olan besinler (süt, peynir, tuzsuz findık, fıstık, fasulye, brokoli) ile yapılacak diyet, kız çocuk olma olasılığını arttırmaktadır.

Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Biyoloji Anabilim Dalı bölümünce yapılan araştırmaya göre Eylül ayında hamile kalan kadınlaın erkek çocuk sahibi olma oranları diğer aylara göre çok daha fazla. Araştırmada, eylül dışındaki diğer aylarda istatistiksel olarak herhangi bir fark gözlenmediğini kaydeden uzmanlara göre eylül ayındaki erkek-kız oranı diğer aylara oranla oldukça yüksek bulundu.

Eylül dışındaki diğer aylar esas alındığında, erkek çocuk-kız çocuk oranı yüzde 50,5 erkek ve yüzde 49,5 dişi olarak çıkarken, bu oran eylül ayında erkek cinsiyeti yönünde yaklaşık iki katına yakın bir oranda saptandı ve bu oran yüzde 64,2 erkek ve yüzde 35.8 dişi olarak belirlendi. Bu durum, eylül ayında hamile kalan annelerin erkek çocuğa sahip olma şanslarının yaklaşık iki kat daha fazla olduğunu ortaya çıkardı.

Uzmanlar eylül ayında sıcaklık düşüşü, gün uzunluğunun azalması ve yağışların başlaması gibi mevsimsel değişikliklerin insanın biyolojik ritminde değişiklik yarattığına dikkati çekerek, Mevsimsel ritm canlılarda seks oranını etkilemektedir. Biyolojik ritmde oluşan değişimin, Y kromozomu taşıyan spermin daha hızlı hareketine, dolayısıyla erkek cinsiyet oranın artmasına neden olduğu söylenebilir. Annenin kaldığı ev, yayla ve yazlık, alkol ve sigara alışkanlıklarının bebeğin cinsiyeti üzerinde herhangi bir etkisinin olmadığı görüldü.

Erkek çocuk için ilişki zamanı

Gebeliği önlemede hangi yöntemin ne kadar etkili olduğu önemli bir konudur. Gebelikten korunma yöntemlerini geleneksel ve modern olarak iki ana grupta inceleyebiliriz.

Geleneksel Yöntemler

• Geri çekilme yöntemi ile korunmak. Başarısızlık oranı %20 civarındadır.

• Takvim yöntemi. Yumurtlama günlerinde yani güvencesiz günlerde ilişkiye girmemek veya bir başka ilave yöntemi kullanmak. Başarısızlık oranı % 10.

Modern Yöntemler

• Doğum kontrol hapı kullanmak. Kombine haplarda başarısızlık %0.1 Sadece progestin içerenlerde başarısızlık %0.05 civarında.

• Rahim içi araç ”Spiral” kullanmak. Başarı oranı ise hormonlu RİA’da %0.6 , bakırlı RİA da %0.1

• Deri altına yerleştirilen hormon capsülleri “Norplant” başarısızlık %0.01

• Depo-provera 3 aylık iğne. Başarısızlık oranı %0.3

• Mesigyna aylık iğne. Başarısızlık oranı %0.1

• Prezervatif kullanımı. Başarısızlık oranı % 3. Son yıllarda bu oran imalat teknolojisinin gelişmesine bağlı olarak ve kullanıcının dikkatine bağlı olarak %1 in altına düşmüştür.

• Spermisid kullanımı. Başarısızlık oranı %6-10 arasında.

• Kadının kısırlaştırılması “Tüp bağlama” başarısızlık %0.05

• Erkeğin kısırlaştırılması başarısızlık %0.1 olarak özetlenebilir.

Diğer yöntemler vajina içine diafram, sünger, servikal başlık, hormonlu halka uygulaması ve vaginal yoldan kanalların geçici olarak kanal ağızlarına tıkaç konulması yöntemleri, ülkemizde tercih edilmemektedir.

Hamilelik öncesi bebeğinizin cinsiyetini belirlemenin mümkün olduğunu duymuşsunuzdur. Peki, bunun için en sağlıklı yol nedir?

1970′lerde X ve Y kromozomlarını taşıyan spermlerin birbirlerinden ayrılabileceğinin keşfi ile istenilen cinsiyette çocuğun dünyaya gelebilmesinin bilimsel yolu açılmıştır. 1998 yılında Virginia’da yapılan çalışmalarda Y kromozomlarının DNA oranlarının X kromozomlarına göre küçük olması nedeni ile Y kromozomlarının hareket hızları daha fazla olduğundan, bir takım tekniklerle X ve Y içeren spermlerin ayırt edilebileceği kanıtlanmıştır.

Cinsiyet Belirlemenin En Sağlıklı Yolu

Bilindiği gibi Y kromozomu taşıyan spermin yumurtayı döllemesinden erkek, X kromozomu taşıyan spermin yumurtayı döllemesinden ise kız cinsiyeti oluşur. İstenilen cinsiyette bebek sahibi olmanın en garanti yolu tüp bebek uygulamasında embriyodan alınacak bir hücrede X ve Y kromozomları tespit edilerek, istenilen cinsiyette embriyo rahme yerleştirilir.

Çin Takvimi Doğru Sonuçlar Veriyor mu?

Bebek cinsiyetini belirlemede Çin’de yüz yılar önce uygulanan Çin Takvimi yöntemi ile anne adaylarının hamile kaldıkları yaş ile hamile kaldığı ayın önemi vurgulanmakta ve hamile kalınan yaş ve ay karşılaştırılarak doğacak bebek kız mı erkek mi belirleniyor.

Bu yöntemin de doğruluk oranının yüksek olduğu belirtilmektedir. Bu ara benim kişisel kanaatimi soracak olursanız bu yöntemin doğruluk oranı oldukça düşüktür. Günde en az 50 doğumun gerçekleştiği hastanede yaptığım çalışmada Çin Takviminin bebek cinsiyetini belirleme konusunda doğru sonuç vermediğini tespit ettim.